Bibliografia
Okładla dla

Polityka równości płci. Polska 2007 - Raport

UNDP Program Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju, Fundacja Fundusz Współpracy,

Rok2007
Zasięgogólnopolski
Rodzaj dokumenturaport
Rodzaj danychilościowe i jakościowe
Rodzaj badaniaanaliza problemowa


Przesłanki Płeć

Od momentu wejścia Polski do Unii Europejskiej (UE) realizowanie polityki równości płci stało się obowiązkiem wszystkich, którzy korzystają ze środków unijnych. Każdy projekt finansowany z funduszy UE powinien sprzyjać urzeczywistnieniu idei równości kobiet i mężczyzn. Ma temu służyć strategia gender mainstreaming (GM) tłumaczona na potrzeby tej publikacji jako polityka równości płci. Warto podkreślić najważniejsze elementy tej strategii. Po pierwsze, polityka równości płci stanowi politykę horyzontalną, a więc obowiązuje we wszystkich działaniach władz publicznych oraz wszędzie tam, gdzie wykorzystywane są środki publiczne. Z jednej strony zasada gender main- -streaming obejmuje wszystkie zagadnienia, na których skupia się polityka państwa, województwa, powiatu czy gminy, z drugiej zaś powinna znaleźć swoje odzwierciedlenie w projektach realizowanych przez instytucje sektora pozarządowego czy prywatnego, które korzystają ze środków publicznych. Po drugie, zgodnie ze strategią gender mainstreaming, kwestie równości płci powinny być brane pod uwagę i uwzględnianie na wszystkich etapach tworzenia i wdrażania danej polityki, programu czy projektu. GM stanowi gwarancję jakości, poziomu i trwałości wszelkich przedsięwzięć społecznych, ponieważ szerzej uwzględnia zróżnicowanie społeczeństwa. Powinny się one znaleźć w tzw. głównym nurcie na każdym poziomie podejmowania decyzji. Mówimy tutaj zarówno o analizie sytuacji, wyznaczeniu celów, planowaniu i realizacji działań, jak i o ich monitorowaniu i ewaluacji. Po trzecie, celem polityki równości płci jest rzeczywiste wyrównanie sytuacji życiowej kobiet i mężczyzn. Jednym słowem, celem gender mainstreaming jest równość płci. Równość płci rozumiana jako stan, w którym kobietom i mężczyznom „przypisuje się taką samą wartość społeczną, równe prawa i równe obowiązki oraz gdy mają oni równy dostęp do zasobów (środki finansowe, szanse rozwoju), z których mogliby korzystać”1. Zgodnie z podstawami strategii gender mainstreaming kwestie równościowe powinny przenikać naszą codzienną pracę oraz działania większości instytucji. Często jednak okazuje się, że – oprócz dobrej woli i kompetencji – brakuje nam odpowiedniej wiedzy i informacji, aby właściwie zrozumieć politykę równości płci i umieć ją stosować, zwłaszcza w konkretnym obszarze problemowym. Mamy nadzieję, że to opracowanie będzie pomocne w tym zakresie.
(z Przedmowy)


SPIS TREŚCI
Rozdział 1. Makrokonomia i handel
Ewa Lisowska, Anna Zachorowska-Mazurkiewicz
Mapa problemów
Opis sektora makronomii i handlu z perspektywy równości płci14
Cele polityki równości płci w polityce makroekonomicznej
Decydenci i główni aktorzy
Wskaźniki polityki równości płci w polityce makrśkonomicznej
Wnioski i rekomendacje
Opis dobrych praktyk
Gdańska inicjatywa budżetowania pod kątem płci
Projekt „Zrobione, zapłacone, wiele warte”
Badania monitorujące przestrzeganie praw pracowniczych w zakładach przemysłu odzieżowego
Punkty odniesienia
Literatura

Rozdział 2. Rządy i uczestnictwo
Małgorzata Fuszara, Sylwia Spurek
Mapa problemów
Opis udziału w rządzeniu z perspektywy równości płci
Kobiety w parlamencie
Kobiety na listach kandydatów do Sejmu i Senatu
Udział kobiet w samorządach
Kobiety w rządzie i w administracji państwowej
Kobiety a urząd Prezydenta RP
Kobiety w kierownictwie partii politycznych
Kobiety we władzach związków zawodowych
Władza sądownicza
Cele polityki równości płci w rządzeniu
Decydenci i główni aktorzy
Wskaźniki polityki równości płci w rządzeniu
Wnioski i rekomendacje
Opis dobrych praktyk
System kwotowy koalicji SLD–UP w wyborach do Sejmu w 2001 r.
Parytet w Partii Zieloni 2004
Instytucjonalny mechanizm na rzecz równości kobiet i mężczyzn
Komisja ds. Równego Statusu Kobiet i Mężczyzn
Parlamentarna Grupa Kobiet
Punkty odniesienia
Literatura

Rozdział 3. Praca
Danuta Duch-Krzystoszek, Natalia Sarata
Mapa problemów
Nierówności w obszarze pracy nieodpłatnej
Nierówności w obszarze pracy odpłatnej
Opis sektora pracy z perspektywy równości płci
Najważniejsze problemy w odniesieniu do równości płci
Ramy prawne i instytucjonalne
Polityka równych szans
Cele polityki równości płci w sektorze pracy
Decydenci i główni aktorzy
Wskaźniki polityki równości płci w sektorze pracy
Wnioski i rekomendacje
Opis dobrych praktyk
Gender Index
Akademia Przedsiębiorczości dla Kobiet
Punkty odniesienia
Literatura

Rozdział 4. Edukacja
Magdalena Środa, Ewa Rutkowska
Mapa problemów
Modele edukacyjne w Polsce po roku 1945
Opis obszaru edukacji z perspektywy równości płci
Najważniejsze problemy w odniesieniu do równości płci na podstawie analizy podręczników
Ramy prawne i instytucjonalne
Polityka równych szans
Cele polityki równości płci w sektorze edukacji
Decydenci i główni aktorzy
Wskaźniki polityki równości płci w obszarze edukacji
Młodzież
Kadra
Programy
Podręczniki
Zajęcia dodatkowe
Rodzice
Wnioski i rekomendacje
Opis dobrych praktyk
Konkurs Diversity – Motorola Polska
Podręczniki z serii „Świat człowieka” – edukacja humanistyczna na poziomie gimnazjalnym
Punkty odniesienia
Literatura

Rozdział 5. Zdrowie
Bożena Moskalewicz, Beata Balińska
Mapa problemów
Opis sektora zdrowia z perspektywy równości płci
Perspektywa demograficzna
Perspektywa epidemiologiczna
Perspektywa zdrowia publicznego
Cele polityki równości płci w sektorze zdrowia
Decydenci i główni aktorzy
Wskaźniki polityki równości płci w obszarze zdrowia
Wnioski i rekomendacje
Opis dobrych praktyk
Krajowy Program na Rzecz Kobiet
Raport na temat zdrowia kobiet w wieku prokreacyjnym
Raport – Cień
Program na rzecz profilaktyki raka szyjki macicy
Punkty odniesienia
Literatura

Rozdział 6. Ubóstwo
Iza Desperak, Magdalena Rek
Mapa problemów
Opis obszaru ubóstwa z perspektywy równości płci
Najważniejsze problemy
Ramy prawne i instytucjonalne
Polityka równych szans
Cele polityki równości płci w zapobieganiu ubóstwu
Decydenci i główni aktorzy
Wskaźniki polityki równości płci w kontekście polityki przeciwdziałania ubóstwu
Wnioski i rekomendacje
Opis dobrych praktyk
Punkty odniesienia
Literatura

Rozdział 7. Sprawiedliwość i prawa człowieka
Agata Teutsch, Eleonora Zielińska
Mapa problemów
Opis praw człowieka z perspektywy równości płci
Prawo
Praktyka stosowania prawa
Dyskryminacja kobiet zatrudnionych w instytucjach wymiaru sprawiedliwości
Międzynarodowe zobowiązania Polski w zakresie praw człowieka
Ochrona prawna i mechanizmy wznoszenia skarg
Polityka równych szans – programy działań
Cele polityki równości płci w kontekście praw człowieka
Decydenci i główni aktorzy
Wskaźniki polityki równości płci w kontekście praw człowieka
Wnioski i rekomendacje
Opis dobrych praktyk
Działania instytucji publicznych
Działania organizacji pozarządowych
Punkty odniesienia
Literatura

Rozdział 8. Nauka, badania i nowe technologie
Agnieszka Dziedziczak-Fołtyn
Mapa problemów
Opis sektora nauki z perspektywy równości płci
Dane ilościowe i jakościowe obrazujące kwestie równości płci
Ramy prawne i instytucjonalne
Polityka równych szans
Cele polityki równości płci w obszarze nauki
Decydenci i główni aktorzy
Wskaźniki polityki równości płci w sektorze nauki
Wnioski i rekomendacje
Opis dobrych praktyk
Konkurs „L’Oréal Polska dla Kobiet i Nauki”
Akcja promocyjna „Dziewczyny na Politechniki”
Projekt „Partnerstwo na rzecz rozwoju kompetencji informatycznych w Polsce”
Punkty odniesienia
Literatura

Rozdział 9. Środki masowego przekazu
Izabela Kowalczyk, Joanna Piotrowska, Edyta Zierkiewicz
Mapa problemów
Nieuwzględnianie gender mainstreaming w mediach
Stosunek mediów do równouprawnienia
Język jako narzędzie dyskryminacji i jako narzędzie równouprawnienia
Współpraca mediów i organizacji pozarządowych działających na rzecz równouprawnienia
Rozwiązania prawne
Reklamy jako źródło stereotypizacji
Internet – medium oddolnego praktykowania równości?
Opis sektora środków masowego przekazu z perspektywy równości płci
Wprowadzenie
Perspektywa androcentryczna jako norma w mediach
Gender meanstreaming a ideologiczne zróżnicowanie mediów
Podział rzeczywistości na „kobiecą” i „męską” w mediach
Reklamy jako przeszkoda w kreowaniu polityki równościowej?
Skumulowane wykluczenia w mediach
Cele polityki równości płci w sektorze mediów
Decydenci i główni aktorzy
Wskaźniki polityki równości płci w środkach masowego przekazu
Wnioski i rekomendacje
Opis dobrych praktyk
Organizacja „Kobiety na falach”
Projekt „Równanie na Równość”
Marsz Równości
Konkurs „Trudne Wyrazy”
Warsztaty „Redakcja Równości”
Punkty odniesienia
Literatura

Rozdział 10. Ochrona środowiska i zrównoważony rozwój
Wiesława Ł. Nowacka, Bożena Kornatowska
Mapa problemów
Opis sektora ochrony środowiska z perspektywy równości płci
Najważniejsze problemy w odniesieniu do równości płci
Ramy prawne i instytucjonalne
Polityka ochrony środowiska i zarządzania zasobami naturalnymi na przykładzie sektora leśnego
Cele polityki równych szans w obszarze ochrony środowiska
Decydenci i główni aktorzy
Wskaźniki polityki równości płci w obszarze ochrony środowiska, leśnictwa i działów powiązanych
Wnioski i rekomendacje
Opis dobrych praktyk
Punkty odniesienia
Literatura Rozdział 11. Polityka obronna Bożena Szubińska, Mariusz Wachowicz Mapa problemów Opis obszaru polityki obronnej w odniesieniu do równości płci Najważniejsze problemy w odniesieniu do równości płci i Ministerstwa Obrony Narodowej Ramy prawne i instytucjonalne Polityka w resorcie Obrony Narodowej pod kątem równości płci Cele polityki równości płci w MON Decydenci i główni aktorzy Wskaźniki polityki równości płci w sektorze polityki obronnej Wnioski i rekomendacje Opis dobrych praktyk Projekt „Koedukacyjna armia” Poziom mikro Punkty odniesienia Literatura