Bibliografia
Okładla dla

Seminaria podnoszące świadomość w zakresie niedyskryminacji i równości skierowane do organizacji społeczeństwa obywatelskiego

Podręcznik szkoleniowy na temat dyskryminacji

Wydawca Human European Consultancy, Migration Policy Group,
2011
Liczba stron141


Niniejszy podręcznik powstał w oparciu o materiały stworzone w ramach realizacji poprzednich projektów – zostały one rozszerzone o dodatkowe, aktualne informacje oraz moduły szkoleniowe. Obecna wersja podręcznika składa się z trzech części. W pierwszej przedstawiono ramy prawne w zakresie niedyskryminacji obowiązujące w Unii Europejskiej oraz rolę instytucji, organów i jednostek organizacyjnych Unii (Parlamentu Europejskiego, Rady Europejskiej, Komisji Europejskiej, Trybunału Sprawiedliwości [ETS] i Agencji Praw Podstawowych [FRA]) w promowaniu oraz zapewnieniu niedyskryminacji i równości. Opisano także znaczenie roli organizacji pozarządowych [NGOs] w opracowywaniu i wdrażaniu polityki i ustawodawstwa z zakresu niedyskryminacji i równego traktowania. Część druga to tak zwana część krajowa. Składa sie na nią krótka diagnoza organizacji społecznych działających w Polsce na rzecz równego traktowania, analiza polskiego prawa
antydyskryminacyjnego oraz opis sytaucji grup narażonych na dyskryminację. Część trzecia to moduły szkoleniowe. W ramach projektu „Seminaria podnoszące świadomość w zakresie niedyskryminacji i równości skierowane do organizacji społeczeństwa obywatelskiego” międzynarodowa grupa trenerów i trenerek opracowała siedem modułów szkoleniowych:
(1) zbieranie informacji i planowanie działań, (2) kontrola, (3) rzecznictwo (4) partnerstwa, (5) media, (6) testy dyskryminacyjne, (7) kodeks postępowania. Zgodnie z koncepcją projektu, na seminariach krajowych realizowane są moduły wybrane przez trenerów i trenerki realizujących projekt w danym państwie, pod kątem ich dopasowania do potrzeb
krajowych. Moduły wybrane przez polskich prowadzących (czyli: zbieranie informacji i planowanie działań, rzecznictwo, partnerstwa, kodeks postępowania) zostały przetłumaczone na język polski, pozostałe dostępne są jedynie w angielskiej wersji podręcznika.
Zgodnie z założeniami, podręcznik jest przeznaczony dla osób prowadzących krajowe seminaria oraz dla działaczy i działaczek organizacji pozarządowych pracujących w obszarze dyskryminacji, w szczególności dyskryminacji z powodu religii lub przekonań, pochodzenia etnicznego lub narodowego, wieku, niepełnosprawności i orientacji seksualnej. Pomimo, że
dyskryminacja ze względu na płeć nie jest szczególnie objęta niniejszym projektem szkoleniowym, zagadnienia związane z płcią są włączone do wszystkich działań realizowanych w ramach tego projektu.
(ze Wstępu)

 

SPIS TREŚCI
WPROWADZENIE 

1. USTAWODASTWO I ROLA ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH W PRZECIWDZIAŁANIU DYSKRYMINACJI – PERSPEKTYWA EUROPEJSKA 
A. Tło: instytucjonalne i prawne ramy europejskiego ustawodawstwa w zakresie przeciwdziałania dyskryminacji 
1.1 Informacje wstępne o Unii Europejskiej 
1.1.1 Instytucje UE i ich rola w zakresie niedyskryminacji i równości 
1.1.1.1 Parlament Europejski 
1.1.1.2 Rada Unii Europejskiej 
1.1.1.3 Komisja Europejska 
1.1.1.4 Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej 
1.1.1.5 Agencja Praw Podstawowych Unii Europejskiej 
1.1.2 Ogólne zasady i źródła prawa UE dotyczące niedyskryminacji i równości 
1.1.2.1 Źródła prawa pierwotnego 
1.1.2.2 Źródła prawa wtórnego 
1.1.2.3 Źródła prawa uzupełniającego
1.1.3 Niestosowanie prawa UE 
1.1.4 Materiały źródłowe 
1.2 Krótkie wprowadzenie do stosownych instytucji i przepisów Rady Europy dotyczących niedyskryminacji i równości 
1.2.1 Stosowne instytucje Rady Europy 
1.2.2 Stosowne postanowienia 
1.2.3 Materiały źródłowe 
1.3 Krótkie wprowadzenie do stosownych instytucji i przepisów prawnych Organizacji Narodów Zjednoczonych dotyczących niedyskryminacji i równości 
1.3.1 Materiały źródłowe

B. TŁO: PRAWNE RAMY EUROPEJSKIEGO USTAWODAWSTWA W ZAKRESIE PRZECIWDZIAŁANIA DYSKRYMINACJI 
1.4 Definicje dyskryminacji 
1.4.1 Dyskryminacja bezpośrednia 
1.4.2 Dyskryminacja pośrednia 
1.4.3 Molestowanie 
1.4.4 Nakłanianie do dyskryminacji 
1.4.5 Represjonowanie 
1.5 Zakres przedmiotowy Dyrektyw 
1.6 Zakres podmiotowy Dyrektyw 
1.6.1 Narodowość 
1.7 Działanie pozytywne 
1.8 Racjonalne usprawnienia dla osób niepełnosprawnych 
1.8.1 Przykłady racjonalnych usprawnień
1.9 Wyjątki od zakazu dyskryminacji zawarte w Dyrektywach 
1.9.1 Istotny wymóg zawodowy 
1.9.2 Różnice w traktowaniu ze względu na wiek 
1.9.3 Pozostałe wyjątki lub wyłączenia 
1.10 Ochrona praw: dostęp do wymiaru sprawiedliwości 
1.11 Przeniesienie ciężaru dowodu 
1.12 Sankcje 
1.13 Podnoszenie świadomości, rozpowszechnianie informacji i udział społeczeostwa obywatelskiego
1.14 Organy ds. równości 
1.15 Sprawozdania 
1.16 Materiały źródłowe 

C. ROLA ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH (NGOS) W ZWALCZANIU DYSKRYMINACJI 
1.17 Organizacja pozarządowa 
1.18 Rola organizacji pozarządowej w zakresie zwalczania dyskryminacji
1.19 Wymagania wobec organizacji pozarządowej
1.20 Skutecznośd działania na rzecz zwalczania dyskryminacji
1.21 Przeszkody dla NGO i ich przezwyciężanie
1.22 Materiały źródłowe

2 PERSPEKTYWA KRAJOWA. ROZWIĄZANIA PRAWNE I INSTYTUCJONALNE W ZAKRESIE RÓWNEGO TRAKTOWANIA, ROLA ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ PODSTAWOWE INFORMACJE NA TEMAT GRUP NAJBARDZIEJ NARAŻONYCH NA DYSKRYMINACJĘ
2.1 Profil organizacji pozarządowych i związków zawodowych przeciwdziałających dyskryminacji 
2.1.1 Organizacje pozarządowe i związki zawodowe zaangażowane w przeciwdziałanie dyskryminacji w Polsce
2.1.1.1 Organizacje pozarządowe 
2.1.1.2 Związki zawodowe 
2.1.2 Zaangażowanie w przeciwdziałanie konkretnym rodzajom dyskryminacji 
2.1.2.1 Organizacje pozarządowe 
2.1.2.2 Związki zawodowe 
2.1.3 Przeciwdziałanie dyskryminacji jako główna lub częściowa forma aktywności 
2.1.3.1 Organizacje pozarządowe 
2.1.3.2 Związki zawodowe 
2.1.4 Rejestracja 
2.1.4.1 Organizacje pozarządowe 
2.1.4.2 Związki zawodowe
2.1.5 Wielkość
2.1.5.1 Organizacje pozarządowe 
2.1.5.2 Związki/centrale związkowe 
2.1.6 Sieci organizacji 
2.1.6.1 Organizacje pozarządowe 
2.1.6.2 Związki zawodowe 
2.1.7 Lokalizacja 
2.1.7.2 Związki zawodwe 
2.1.8 Wpływ lokalizacji na rodzaj działania 
2.1.8.1 Organizacje pozarządowe 
2.1.8.2 Związki zawodowe 
2.1.9 Rola polityczna i społeczna 
2.1.9.1 Organizacje pozarządowe 
2.1.9.2 Związki zawodowe 
2.1.10 Współpraca 
2.1.10.1 Podejmowanie współpracy 
2.1.10.2 Cel nawiązywanej współpracy 
2.1.10.3 Zależność między częstotliwością i intensywnością podejmowanej współpracy a charakterem dyskryminacji 
2.1.11 Współpraca międzynarodowa 
2.1.11.1 Organizacje pozarządowe 
2.1.11.2 Związki zawodowe 
2.1.12 Działalnośd na arenie międzynarodowej 
2.1.12.1 Organizacje porzarządowe 
2.1.12.2 Związki zawodowe 
2.1.13 Posługiwanie się językiem angielskim 
2.1.13.1 Organizacje porzarządowe 
2.1.13.2 Związki zawodowe 
2.2 Krajowe ustawodawstwo anty-dyskryminacyjne 
2.2.1 Przeniesienie (transpozycja) Dyrektyw na grunt prawa krajowego 
2.2.1.1 Ustawa o wdrożeniu niektórych przepisów UE w zakresie równego traktowania
2.2.1.2 Kodeks pracy
2.2.1.3 Ustawa o promocji zatrudnienia 
2.2.1.4 Kodeks postępowania cywilnego
2.2.1.5 Ustawa o mniejszościach narodowych i etnicznych 
2.3 Procedury – administracyjne i prawne środki właściwe dla zwalczania przypadków naruszeń ustawodawstwa antydyskryminacyjnego 
2.3.1 Prawne środki ochrony 
2.3.1.1 Ochrona przed dyskryminacją w obszarze prawa cywilnego 
2.3.1.2 Ochrona przed dyskryminacją w obszarze prawa pracy 
2.3.1.3 Ochrona przed dyskryminacją w obszarze prawa administracyjnego 
2.3.1.4 Ochrona przed dyskryminacją w obszarze prawa karnego 
2.3.1.5 Dodatkowe, uzupełniające metody dochodzenia praw naruszonych dyskryminacją 
2.4 Formy uzyskiwania wsparcia przez osoby doświadczające dyskryminacji 
2.4.1 Skargi do Rzecznika Praw Obywatelskich 
2.4.2 Skarga do Paostwowej Inspekcji Pracy 
2.4.3 Pomoc związków zawodowych 
2.4.4 Komisje pojednawcze
2.4.5 Spory zbiorowe 
2.4.6 Skarga konstytucyjna 
2.4.7 Organizacje pozarządowe
2.5 Wsparcie na poziomie krajowym i przezwyciężanie trudności
2.5.1 Przydatne adresy i telefony instytucji i organizacji zajmujących się nieodpłatnie udzielaniem informacji i pomocy prawnej 
2.6 Instytucje publiczne zajmujące się problematyką dyskryminacji 
2.7 Polityka państwa na rzecz zwalczania dyskrymiancji 
2.8 Kontekst społeczny
2.8.1 Sytuacja poszczególnych grup narażonych na dyskryminację 
2.8.1.1 Dyskryminacja ze względu na pochodzenie rasowe, narodowe i etniczne 
2.8.1.2 Dyskryminacja ze względu na religię lub wyznanie 
2.8.1.3 Dyskryminacja ze względu na niepełnosprawność 
2.8.1.4 Dyskryminacja ze względu na wiek
2.8.1.5 Dyskryminacja ze względu na orientację seksualną 

3 MODUŁY SZKOLENIOWE/ DZIAŁANIA ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH 
3.1 Zbieranie informacji i planowanie działań 
3.1.1 Definicja 
3.1.2 Cele 
3.1.3 Zakres 
3.1.4 Treść 
3.1.5 Czym jest planowanie strategiczne? 
3.1.6 Litygacja strategiczna w porównaniu do usług prawniczych 
3.1.7 Ustawodawstwo dotyczące dostępu do informacji publicznej 
3.1.8 Ustawodawstwo dotyczące ochrony danych osobowych 
3.2 Rzecznictwo (advocacy) 
3.2.1 Definicja 
3.2.2 Zakres
3.2.3 Treść
3.2.3.1 Wstępna analiza w celu określenia problemu dla rzecznictwa 
3.2.3.2 Drzewo problemów 
3.2.3.3 Pozyskiwanie dodatkowych informacji: zrozumienie problemu i jego przyczyn 
3.2.3.4 Jaki jest długoterminowy cel? Jakie są zadania? 
3.2.3.5 Ocena własnych możliwości w zakresie rzecznictwa 
3.2.3.6 Władza i wpływ 
3.2.3.7 Jakie są pierwszoplanowe i drugoplanowe grupy docelowe działao?
3.2.3.8 Jakie jest główne przesłanie (przekaz)?
3.2.3.9 Wybór prawidłowego podejścia oraz właściwych metod i narzędzi rzecznictwa
3.2.3.10 Co to jest lobbing? Kiedy lobbing jest odpowiednim narzędziem?
3.2.3.11 Przygotowanie własnego planu działania
3.2.3.12 Monitoring i ewaluacja 
3.2.4 Informacje dodatkowe 
3.2.5 Materiały nt. rzecznictwa 
3.3 Partnerstwa 
3.3.1 Definicja 
3.3.2 Zakres
3.3.3 Treść 
3.3.3.1 Przyczyny tworzenia partnerstw/sieci kontaktów i określenie odpowiednich poziomów współpracy 
3.3.3.2 Określenie kluczowych podmiotów 
3.3.3.3 Modele partnerstwa 
3.3.3.4 Jak skutecznie tworzyd sieci kontaktów/ustanawiad partnerstwa przy wspólnych celach i zadaniach do osiągnięcia 
3.3.3.5 Ocena wpływu tworzenia sieci kontaktów i partnerstwa. Jak kontynuowad współpracę
3.3.4 Koalicje organizacji 
3.3.5 Główne podmioty pozarządowe działające na rzecz grup dyskryminowanych 
3.3.6 Akty prawa dotyczące funkcjonowania organizacji pozarządowych w Polsce oraz możliwości tworzenia federacji organizacji pozarządowych
3.4 Kodeksy postępowania 
3.4.1 Definicja 
3.4.2 Zakres 
3.4.3 Treść 
3.4.3.1 Czym są kodeksy etyki/kodeksy postępowania/systemy wartości/polityki różnorodności? Jakie są rodzaje kodeksów?
3.4.3.2 Dlaczego kodeksy postępowania są potrzebne? Dlaczego kodeksy postępowania są istotne w kontekście podnoszenia świadomości i zwalczania dyskryminacji? 
3.4.3.3 Kto potrzebuje kodeksów postępowania? 
3.4.3.4 Jak powstaje kodeks postępowania? 
3.4.3.5 Jakie są podstawowe elementy kodeksu postępowania? 
3.4.4 Przykłady polskich kodeksów etyki zawodowej zawierające klauzule antydyskryminacyjne 
3.4.4.1 Inne przykłady polskich kodeksów etyki zawodowej 
3.4.4.2 Publikacje w języku polskim 

4 ŹRÓDŁA 
4.1 Collecting information and taking action 
4.2 Monitoring 
4.3 Advocacy 
4.4 Partnerships
4.5 Media
4.6 Situation testing 
4.7 Codes of conduct