Bibliografia
Okładla dla

Najpierw mieszkanie - rzecznictwo oparte o dowody



Redakcja Julia Wygnańska
Wydawca Fundacja Ius Medicinae,
Warszawa, 2014
ISBN978-83-63558-02-4
Liczba stron68
Link do publikacji

Hasło słownikowe Wykluczenie społeczne

Program „Najpierw mieszkanie” (ang. Housing First) został stworzony przez dr Sama Tsemberisa z nowojorskiej organizacji Pathways to Housing Inc. w latach dziewięćdziesiątych dwudziestego wieku. Jest adresowany do osób bezdomnych chronicznie, czyli takich, które od lat korzystają z tradycyjnej pomocy z tytułu bezdomności min. jadłodajni, noclegowni, schronisk, mieszkań treningowych i mimo tego nadal pozostają bezdomne. W programie w pierwszej kolejności proponuje się osobie przeniesienie się do samodzielnego mieszkania, które w miarę możliwości finansowych (osoby i programu) spełnia jej oczekiwania pod względem lokalizacji, sąsiedztwa, umeblowania itd., a dopiero potem, na bazie motywacji wynikającej z posiadania „swojego” mieszkania, proponuje się rozpoczęcie pracy nad problemami zazwyczaj stojącymi za bezdomnością chroniczną: zaburzeniami psychicznymi, relacjami społecznymi, umiejętnościami interpersonalnymi, uzależnieniem. Kolejność udzielania pomocy jest niejako odwrócona – w tradycyjnych systemach określanych często mianem „drabinki” na samodzielne mieszkanie trzeba najpierw zasłużyć osiągając postęp w terapii np. utrzymywać abstynencję, naprawić stosunki z rodziną, utrzymywać pracę. W przypadku osób bezdomnych chronicznie „zasługiwanie” trwa bardzo długo, a postęp niezbędny do uzyskania nagrody w postaci mieszkania nigdy nie nadchodzi.

W odróżnieniu od tradycyjnego, powszechnego również w Polsce systemu drabinkowego, program Sama Tsemberisa okazał się bardzo skuteczny w kładzeniu kresu bezdomności chronicznej i zyskał międzynarodowe uznanie. Upowszechnił się w Stanach Zjednoczonych oraz został powtórzony w różnych wersjach w innych krajach min. w Portugalii, Francji, Irlandii, Szwecji, Holandii, Kanadzie, Wielkiej Brytanii i na Węgrzech. W Finlandii i Danii jego idea stała się podstawą nie tylko dla pojedynczych programów, ale całościowych krajowych strategii wobec bezdomności.

Poza skutecznością w osiąganiu zamierzonego celu, program okazał się też efektywny kosztowo, to znaczy tańszy niż jego brak. Badania sytuacji osób chronicznie bezdomnych wykazały, że koszty generowane poprzez ich obecność w przestrzeni publicznej wraz z korzystaniem z usług z tytułu bezdomności m.in. jadłodajni, streetworkerów, poradni zdrowia dla bezdomnych, noclegowni, schronisk i mieszkań wspieranych przekraczają koszty programu „Najpierw mieszkanie”. W pierwszym przypadku ludzie raczej korzystają z pomocy szpitalnych oddziałów ratunkowych niż lekarza pierwszego kontaktu, izby wytrzeźwień i oddziałów detoksykacyjnych zamiast terapii uzależnień i spotkań AA, policyjnych izb zatrzymań, aresztów śledczych i zakładów karnych min. z tytułu zadłużenia alimentacyjnego zamiast pomocy mediatora pomagającego rozłożyć zadłużenie na raty itd. Badania w USA i Europie wykazały, że interwencje różnych instytucji kierowane do osób chronicznie bezdomnych przebywających w przestrzeni publicznej są znacznie droższe niż te, które instytucje muszą podejmować gdy osoba bezdomna chronicznie staje się klientem programu „Najpierw mieszkanie”. Choć prowadzenie programu nie jest tanie, okazuje się tańsze niż jego brak.

(ze Wstępu)

 

SPIS TREŚCI

WSTĘP 
LISTA SKRÓTÓW
SŁOWNICZEK 

CZĘŚĆ I. PROGRAM „NAJPIERW MIESZKANIE” PATHWAYS TO HOUSING – NMP 

WPROWADZENIE
WSTĘP  
ROZDZIAŁ 1. PROGRAM „NAJPIERW MIESZKANIE” ORGANIZACJI PATHWAYS TO HOUSING INC – NMP
ROZDZIAŁ 2. PIERWSZE KROKI 
ROZDZIAŁ 3. MIESZKANIE I USŁUGI WSPIERAJĄCE UTRZYMANIE SIĘ W MIESZKANIU 
ROZDZIAŁ 4. PODEJŚCIE WIELODYSCYPLINARNE: ZESPOŁY AWŚ I IZP 

CZĘŚĆ II. PROGRAMY NAJPIERW MIESZKANIE I OPARTE O MIESZKANIA

ROZDZIAŁ 5. PROGRAM „NAJPIERW MIESZKANIE” WE WSPÓLNYM BUDYNKU – NMW
ROZDZIAŁ 6. PROGRAMY OPARTE O MIESZKANIA – POM

CZĘŚĆ III. PROJEKT „NAJPIERW MIESZKANIE – RZECZNICTWO OPARTE O DOWODY”

BIBLIOGRAFIA .