Bibliografia
Okładla dla

Aktywność zawodowa osób z ograniczeniem sprawności: wyznaczniki społeczno--demograficzne i osobowościowe



Autor/-ka Anna I. Brzezińska , Konrad Piotrowski
Wydawca Wydawnictwo SWPS,
Warszawa, 2008
ISBN978-83-89281-59-3
Liczba stron98
Link do publikacji

Obszar Praca

Problematyka podjęta w książce wykracza poza wąsko pojęte zagadnienia funkcjonowania osób niepełnosprawnych w rolach zawodowych. Wchodzi w szerszy obszar zjawisk określanych jako marginalizacja społeczna, gdzie o pozostawaniu osoby lub grupy (także niepełnosprawnej, choć nie tylko) „w centrum” społeczeństwa, lub na jego „obrzeżach”, decyduje nie tylko ogólnie pojęty status zawodowy, ale również wiele innych, często powiązanych z nim czynników. Te inne czynniki to m.in. umiejscowienie w strukturze demograficznej, cechy osobowościowe, obiektywny stan organizmu, subiektywne postrzeganie własnej osoby i własnego miejsca wśród innych, czy wreszcie sposoby reagowania owych innych w interakcjach z osobą niepełnosprawną, jak też reakcje już nie poszczególnych osób, ale złożonych i różnorodnych struktur szeroko pojętego otoczenia społecznego. Czynniki te, wzajemnie ze sobą powiązane, różnymi ścieżkami wpływają zarówno na możliwości osiągnięcia (oraz samo posiadanie) takiego lub innego statusu zawodowego, jak też są współtworzone przez ów osiągnięty (lub niekiedy przypisany) status. Relacje pomiędzy wszystkimi tego typu zjawiskami, będącymi korelatami statusu zawodowego osób niepełnosprawnych, znajdują swoje miejsce w analizach zaprezentowanych w opiniowanej pracy.

Kluczową wartością przewijającą się w prowadzonych analizach nie jest „sucho” rozumiane zatrudnienie osoby niepełnosprawnej, ale jej humanistycznie pojęty rozwój oraz jakość życia. Zdobycie i posiadanie pracy staje się cenne o tyle, o ile przyczynia się do rozwoju osoby i wyższej jakości jej życia. Ale osobisty rozwój i zadowolenie z życia (traktowane tu jako aspekt i wskaźnik jego jakości) przyczyniać się może także do zdobycia lepszego (z punktu widzenia „zakorzenienia” w społeczeństwie) statusu zawodowego. Ten z kolei jest ważnym, ale tylko elementem szerszego – wyżej wartościowanego niż sama praca – statusu społecznego, który nie zawsze musi wyrażać się przez sam fakt posiadania pracy (bo ważna jest także jej jakość), ani też w ogóle nie musi wiązać się z zatrudnieniem (bo rozwój i podnoszenie jakości życia może dokonywać się także zupełnie innymi ścieżkami – z pominięciem kariery zawodowej).
(dr Krzysztof Puchalski)

Pracę czyta się z dużym zainteresowaniem i z ogromną łatwością nie tylko ze względu na przystępność języka, ale przede wszystkim z uwagi na fakt, że jest to lektura zrozumiała dla wszystkich psychologów bez względu na to, z jaką dziedziną psychologiczną jako dyscypliną macierzystą się identyfikują. (...) Jestem przekonany, że książka znajdzie odpowiedni odzew w szerokich kręgach czytelników, do których jest adresowana – studentów psychologii, nauczycieli, dydaktyków, organizatorów oświaty zajmujących się problematyką niepełnosprawności, jak i wszystkich zainteresowanych refleksją nad motywami i zasadami działania człowieka z możliwymi dysfunkcjami w przestrzeni fizycznej (materialnej), społecznej i rynku pracy.
(prof. dr hab. Augustyn Bańka)

Książka wydana w jednej z trzech serii publikacji prezentujących rezultaty i wyniki badań zespołu naukowców SWPS pod kierunkiem prof. Anny Izabeli Brzezińskiej finansowanych ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS). Celem projektu było uzyskanie wiedzy odnośnie do zasobów osób niepełnosprawnych (ON), odkrycie istnienia stereotypów i uprzedzeń wobec ON oraz ukazanie kierunków zmiany nastawienia wobec ON podejmujących aktywne życie zawodowe. Badania były ukierunkowane na wykrycie barier, jakie współcześnie tkwią w mentalności ON, ich rodzin i osób związanych z ich zatrudnianiem.
(ze stron Wydawcy)


SPIS TREŚCI
Wstęp
1. Jednostka a środowisko
1.1. Wprowadzenie
1.2. Relacje jednostki i środowiska
1.3. Kontekst rozwoju
1.4. Jednostka, niepełnosprawność i środowisko rozwoju
1.5. Rola innych osób jako uczestników środowiska rozwoju
1.6. Podsumowanie

2. Aktywność zawodowa w rozwoju człowieka dorosłego
2.1. Wprowadzenie
2.2. Aktywność zawodowa w grupie osób z ograniczeniem sprawności (dane z badań)
2.3. Zadowolenie z życia w grupie osób z ograniczeniem sprawności (dane z badań)
2.4. Czynniki istotne dla podejmowania aktywności zawodowej
2.5. Podsumowanie

3. Czynniki społeczno-demograficzne jako wyznaczniki aktywności zawodowej i zadowolenia z życia osób z ograniczoną sprawnością
3.1. Wprowadzenie
3.2. Czynniki społeczno-demograficzne a status zawodowy
3.3. Czynniki związane z niepełnosprawnościa a status zawodowy
3.4. Status zawodowy a czynniki społeczno-demograficzne i niepełnosprawność
3.5. Czynniki społeczno-demograficzne jako predyktory zadowolenia z życia
3.6. Czynniki związane z niepełnosprawnościa jako predyktory zadowolenia z życia
3.7. Podsumowanie

4. Kompetencje osobiste i ich związek z aktywnością zawodową
4.1. Wprowadzenie
4.2. Status zawodowy a kompetencje osobiste
4.2.1. Poczucie umiejscowienia kontroli
4.2.2. Aspiracje
4.2.3. Potencjał do rozwoju
4.2.4. Wysiłek w kierunku rozwoju
4.2.5. Wytrzymałość
4.2.6. Impulsywność
4.2.7. Nastrój
4.3. Kompetencje osobiste – analiza skupień
4.3.1. Wyodrębnione skupienia
4.3.2. Charakterystyka skupień
4.3.3. Skupienia a status zawodowy
4.3.4. Skupienia a nastrój i zadowolenie z życia
4.3.5. Podsumowanie
4.4. Czynniki społeczno-demograficzne a kompetencje osobiste
4.4.1. Wprowadzenie
4.4.2. Miejsce zamieszkania
4.4.3. Płeć
4.4.4. Stopień i rodzaj niepełnosprawności

4.5. Podsumowanie
5. Podsumowanie i rekomendacje
Literatura
Aneks 1: Podstawowe dane na temat projektu
Aneks 2: Tabele danych społeczno-demograficznych użytych w niniejszej publikacji