Słownik

Testy dyskryminacyjne (situation testing)

Eksperymentalna metoda badawcza służąca identyfikowaniu aktów nierównego traktowania osób z grup mniejszościowych. Stosowana od lat 60-tych XX wieku przez organizacje pozarządowe w Wielkiej Brytanii i Stanach Zjednoczonych, pierwotnie głównie na rynku nieruchomości. Obecnie pozwala wykrywać przypadki dyskryminacji niemalże w każdym z obszarów życia. W Polsce była głównie stosowana na rynku nieruchomości, rynku pracy i w sektorze usług. Metoda ta nie bada przyczyn dyskryminacji i intencji osób dopuszczających się nierównego traktowania, ale pozwala stwierdzić fakt zaistnienia tego zjawiska. W niektórych krajach europejskich (m.in. we Francji, Belgii) wyniki badań prowadzonych tą metodą mogą być wykorzystywane jako dowody w sprawach sądowych (specjalne uregulowania prawne określające zasady używania wyników). W Polsce np. w badaniach Instytutu Spraw Publicznych zastosowano tę metodę przygotowując parę osób (testerów) lub parę fałszywych dokumentów, np. życiorysów kandydatów o pracę, o jak najbardziej zbliżonych profilach (powinny się różnić tylko badaną zmienną, czyli płcią, narodowością, sprawnością itp.). Badano reakcje osoby, która jest testowana, np. rekrutera w firmie (czy zachowa się równościowo wobec obu osób, np. obie zaprosi na rozmowę o pracę, czy dyskryminacyjnie np. odrzuci CV osoby o niedominującej narodowości czy etniczności) czy ochroniarza w klubie nocnym (czy wpuści obie osoby czy tylko tę z grupy etnicznie większościowej).

Opracowane przez: Dominika Cieślikowska
Towarzystwo Edukacji Antydyskryminacyjnej
Obszar Nauka

Źródła

  • Karpieszuk Wojciech, Będzie zakaz selekcji w stolicy, Gazeta Wyborcza, 8.03.2011 
  • Koss-Goryszewska Maryla, Testy dyskryminacyjne. Charakterystyka techniki i zastosowanie w wybranych krajach. W: W. Klaus, (red.) Sąsiedzi czy intruzi? O dyskryminacji cudzoziemców w Polsce. Instytut Spraw Publicznych i Stowarzyszenie Interwencji Prawnej, Warszawa 2010, str. 301 - 311.  
Publikacje z zakresu