Słownik

Polityka równości płci

Polityka równości płci to zaplanowany system długofalowych działań na rzecz równości płci we wszystkich obszarach życia społecznego, na wszystkich poziomach decyzyjnych, uwzględniający strategiczne cele, działania, harmonogram, środki oraz podmioty odpowiedzialne za realizację wyznaczonych celów, a także sposoby sprawdzania poziomu ich osiągania. Polityka równości płci, zwana też wdrażaniem perspektywy równości płci lub strategią gender mainstreaming.  Organizacja Narodów Zjednoczonych w następujący sposób definiuje politykę równości płci: jest to „proces oceny wpływu na sytuację kobiet i mężczyzn wszelkich planowanych działań, w tym ustawodawstwa, polityki lub programów, we wszystkich dziedzinach i na wszystkich poziomach. Jest to strategia, zgodnie z którą problemy i doświadczenia kobiet i mężczyzn stają się integralnym elementem planowania, wdrażania, monitorowania i ewaluacji wszelkiej polityki i programów we wszystkich sferach życia politycznego, ekonomicznego i społecznego, tak aby kobiety i mężczyźni odnosili równe korzyści, a nierówności nie utrwalały”.

Zwykle polityka równości płci może być prowadzona na poziomie organizacyjnym, czy poszczególnych instytucji, najskuteczniejsza jest jednak na poziomie centralnym. Na poziomie krajowym obszary interwencji w ramach polityki równości płci określa najczęściej rządowy program na rzecz równości płci, stanowiący element szerszego planu na rzecz równego traktowania grup mniejszościowych, lub będący osobnym dokumentem, wyróżniającym równość płci jako szczególnie cenną zasadę demokratycznego państwa.

Uwzględnianie równości płci we wszystkich działaniach społecznych, politycznych, gospodarczych zostało zapisane jako podstawowa strategia państw członkowskich Organizacji Narodów Zjednoczonych w tzw. Platformie Pekińskiej w 1995 roku. W 1996 roku gender mainstreaming został uznany za narzędzie realizujące jeden z celów Unii Europejskiej, jakim jest równość płci. Ramy dla polityki równości płci zakreśla także Konwencja o Likwidacji Wszelkich Form Dyskryminacji Kobiet z 1979 roku. Wszystkie te dokumenty obowiązują Polskę jako państwo członkowskie ONZ lub UE i mogą stać się punktem odniesienia dla konstruowania krajowej polityki równości płci. Prawo wewnętrzne także wprowadza gwarancje równości, szczególnie w obszarze rynku pracy (Kodeks Pracy, Rozdział IIa „Równe traktowanie w zatrudnieniu”)i dostępie do towarów i usług. Ustawa o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania stwarza operacyjne ramy dla planowania takiej polityki, wyznaczając Rzecznika Praw Obywatelskich  jako organ odpowiedzialny za promocję i wdrażanie zapisów ustawy. Pełnomocnik Rządu ds. Równego Traktowania to kolejne ciało, w którego kompetencjach leży planowanie polityki równości płci na poziomie krajowym. Niezależnie od wykorzystywanych w praktyce narzędzi i podmiotów realizujących, polityka równości płci ma cel nadrzędny, tj. faktyczną równość kobiet i mężczyzn, nie tylko w systemie prawnym, ale także w realiach życia społecznego.

Opracowane przez: Natalia Sarata
Fundacja Przestrzeń Kobiet
Przesłanki Płeć

Źródła

Publikacje z zakresu